Tandeloze wetten

“Als het is geregeld, is het goed”. Wellicht op te vatten als een persiflage, maar ver bezijden de werkelijkheid is-t-i niet.

Kun je je nog herinneren dat de legitimatieplicht is ingevoerd? Voor iedereen van 14 jaar en ouder. Dat is nog steeds één van de beste voorbeelden van mis schieten. De idee achter die wetgeving is geweest dat opsporingsinstanties ten alle tijden de identiteit van iemand in de publieke ruimte moet kunnen vaststellen. Want dat was een probleem.

De bozerikken hielden zich identiteitloos schuil. De boeven gebruikten valse namen en adressen. De oproerkraaier was ongrijpbaar. Dat is onverteerbaar: dat regelovertreders niet gepakt kunnen worden omdat we niet weten wie het zijn. Niet voor niets zijn de opsporingsapparaten inmiddels voorzien van de geavanceerdste middelen die overheden nog wensen te bekostigen (waarbij het jammer is dat de tegenpartij vaker over betere middelen beschikt).

Wat is er zo zot aan die regeling?

Eenvoudigweg de foute redenering dat die identificatieplicht ook maar iets zal veranderen aan de werkelijk terzake doende regelovertreding. Want welke bewuste of herhalende ovetreder neemt er z’n ID mee? Er zijn vast niet veel inbrekers, overvallers of veelplegers die met een ID rondlopen als ‘aan het werk’ zijn. Wat de identificatieplicht vooral voor elkaar kreeg was een enorme toename van de vraag naar identificatiebewijzen (ook voor kínderen!).

Het is een situatie vergelijkbaar met de privacydiscussie. Degenen die zich daarover het minst zorgen (zeggen te) maken, zijn de brave huisvaders en -moeders die ‘toch niets te verbergen hebben?!’. Dat zijn ook de mensen die netjes een ID op zak hebben. Waarmee ik maar wil beweren, dat regelstellend gedrag niet werkt voor degenen die het afwijkend gedrag vertonen. Die zullen zich als gevolg van het verschijnen van een regel níet anders gaan gedragen. Wie gaat die ingestelde regel handhaven? En hoe preventief werkt-i?

Ons geloof in regels lijkt soms onuitputtelijk. Leren dat zéggen “Dat mag niet! Foei!” niet werkt, is een brug te ver. Samen leven is niet hetzelfde als opvoeden. Samenleven is niet regels en grenzen stellen. Samenleven is wel sámen regels en grenzen stellen; vertaald in regels en grenzen die we snappen en die kunnen worden gehandhaafd. De aanpak van regels stellen om ongewenst gedrag terug te dringen, is de weg van de mislukte ouder: “Dat gebeurt niet omdat ík dat wil”.

We gaan uiteraard niet met z’n allen die regels opstellen. Evenmin gaat het ons lukken regels op te stellen waarmee iedereen gelukkig is. Compromissen zullen aan de orde van de dag zijn. En we moeten er op vertrouwen dat onze gekozen vertegenwoordigers doen wat ze beloofden. Maar de essentie is dat we regels en wetten zouden moeten hebben die uitgaan van wat we willen beréiken, waar we naartoe willen. En niet úitsluitend.

20130213-191844.jpg

De standaardhouding van wantrouwen en geloof in regels is op veel plekken terug te vinden. Eén van de nieuwste is de cookiewet. Daarin wordt geregeld dat iedereen die cookies plaatst, daarvoor toestemming vraagt aan de gebruiker. Cookies zijn immers stukjes code die op de machine van de gebruiker worden geplaatst en die informatie vergaren die door de aanbieder wordt gebruikt. Die informatie is oorspronkelijk bedoeld geweest om de presentatie van de gevraagde informatie te verbeteren: welke machine is dit, welke grootte, welke resolutie, welke browser? Allemaal zaken die zorgen dat informatie zich net anders presenteert in verschillende omgevingen.

Die cookies worden al jarenlang geplaatst. Zonder die dingen zou het zelf vrij waarschijnlijk zijn dat websites beroerd overkomen in sommige omgevingen. Nooit is jou gevraagd of je die cookies wilt. Dat is één van die dingen waarvan wel wordt gesteld dat die kennis tot je basisbegrip van het internet en computers moet horen. Jij moet snáppen wat er gebeurt onder de motorkap. Dat is ook zo. Eén van de verstandigste dingen die een computergebruiker kan doen, is proberen te snappen hoe (de software op) zijn apparaat werkt. Niet tot in detail, maar toch zeker wel de basis. Daar horen die cookies bij. Ik néém aan dat ook jij (niet) hebt gekeken in de privacyinstellingen van je browser; sta jij cookies van derden toe of alleen van de bezochte website?

Het sluikse karakter van cookies is allengs besmetter geworden door de introductie van hele andere toepassingen. In de loop der jaren is ‘het cookie’ verworden tot een slinkse vergaarder van informatie, over de gebruiker. Dat begint met jouw ‘adres’ – welke computer is dit en waar staat-i? – tot en met veel geavanceerdere toepassingen die jouw gedrag vastleggen – welke websites bezocht je, hoe lang, wat zocht je daar, wat deed je dar, waarheen ging je daarna?. Kortom, je bent gekend en wordt gemonitord.

Dat willen we niet en dus verbieden we het. De cookiewet gebiedt (eigenaren van) websites uitdrukkelijk toestemming te vragen voor het plaatsen van cookies.

En die toestemming geven we massaal.

Jazeker. Ik ben inderdaad mensen tegen gekomen die heel voorzichtig zijn geworden. Mensen die geen cookies toestaan (in feite omdat ze geen idee hebben wat die doen). Mensen die websites die ze tot dan geregeld bezochten, niet meer op de blauwe ogen vertrouwen. Mensen die vanwege die onduidelijke angst bij voorkeur alle online technieken (gaan) mijden.
Het is een minderheid. Verreweg de meeste van ons accepteren de cookies.

20130213-191529.jpg

Dat is op zich ook helemaal niet verwonderlijk. De nette website zal je inderdaad conform de wet vragen of cookies mogen worden gebruikt en aangeven waarvoor. Het is de kwaadwillende die dat veel vager zal houden. Of mogelijk slechts ten dele aangeven wat gaat gebeuren. In dat opzicht is dit weer zo’n wet die de wettelozen niet raakt, en voor de degene die de wet eerbiedigt vooral hinder oplevert: we beginnen ons steeds meer te ergeren aan die toestemmingsverzoeken. ze zijn inmiddels zo gewoon dat het ook maar de vraag is wie leest wat er precies wordt gevraagd en gemeld. Dat deden we al niet bij gebruiksaanwijzingen, niet bij leverings- of gebruiksvoorwaarden, niet bij installatieprocedures, dus waarom zouden we het nu ineens wél doen?

We hebben er weer een tandeloze wet bij.

Advertenties

2 thoughts on “Tandeloze wetten

    • Zeker. En veel meer mensen met je. Maar het is daarmee ook de vraag wat die wetgeving voorstelt, als niemand zich ervoor interesseert. Toch?

      Jan

      Verstuurd vanaf mijn iPad

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s