Straatvegen op Oudjaarsdag

06.45 uur. De wekker gaat. Jammer genoeg was ik al wakker. Eén van de katten vond het wel welletjes en besloot vlak naast m’n oor te gaan spinnen en klauwen. ‘Zeg, wordt er nog geaaid vanochtend?’ Wakker, dus.

Een uitgevallen chauffeur voor de dagbehandeling is de reden waarom iemand als ik op Oudjaarsdag zo vroeg opstaat. Liever draai je je dan nog ’s om (na die kat eens vermanend te hebben aangekeken. Vruchteloos). Maar ja, er zijn mensen voor wie zo’n dagbesteding een bijzonder belangrijk deel van hun leven is. Zonder gekheid.

Dus rap scheren, eten en in de kleren. Wacht. Andere volgorde. Om 08.12 uur op de fiets. In een nog schemerig-stille stad. De voor- en achterlampjes moeten nog aan, willen we niet worden platgereden. En dat willen we niet. Ook niet omdat het Oudjaar is. En we snel gaan, wind mee. Een stormachtige, maar vooral vlagerige wind.

Zo’n ochtend.

20121231-172651.jpg

Wat me onderweg hogelijk verbaasde, was de aanwezigheid van veegploegen op straat. Hard bezig de trottoirs schoon te vegen, waarna zo’n borstelmachine de bladeren en papiertjes opvrat tot z’n buikje vol was.

Vreemd, omdat het Oudjaar is. Dat betekent dat een kleine twee uur na die actie de jongetjes van deze wereld aan de slag gaan met één van hun rites de passage: het afsteken van (knal)vuurwerk. Dat doen jongetjes. Als je ooit iemand ouder dan laten we zeggen 17/18 jaar overdág vuurwerk ziet afsteken, mag je aan zijn of haar verstandelijke vermogens twijfelen. Oudjaarsdag en rotjes horen bij jochies. Punt. Volwassenen beperken zich tot de periode 00.00-01.00 uur, of korter. Degenen die zich misrekenden met de inkoop van vuurwerk en degenen die op deze manier indruk denken te maken op het andere geslacht, hebben respijt tot 02.00 uur. Maar dat is toch wel het Uur van de Diskwalificatie. Iets is dan toch niet helemaal lekker.

Maar goed, vuurwerk afsteken begint op Oudjaar om 10.00 uur. En de veegploeg veegt om 08.15 uur. En ik vind dat eigenlijk nogal idioot.

20121231-172701.jpg

Waarom wordt er geveegd als je weet dat slechts enkele uren later de straat bezaaid is met rooie papiertjes en kartonnen kokertjes? Is het dan niet veel zinniger die veegactie uit te stellen? Het is zó idioot als je wéét dat de zooi er aan komt.

Mijn voorstel: geef die jongens van de straatveegploegen Oudjaar gewoon vrij. Ze werken al op de meest onmogelijke tijden, nadat wij met z’n allen de straten bevuilden met allerlei afval. De kans is groot dat er na de jaarwisseling links en rechts weer overgewerkt moet worden om de vuilnis weg te krijgen. Waarom zou je als werkgever je personeel niet ook een paar echt vrije dagen gunnen op feestdagen?

Dat voor dat overwerk wordt betááld, is leuk en vanzelfsprekend. Maar het is ook een valstrik; je denkt al snel dat, omdat er wordt betaald, de kous daarmee af is. Maar hoe wil je gemist plezier met vrienden en familie compenseren? Hoeveel is een avondje oudjaarsconference kijken met je kinderen waard? Wat betekent rústig een oliebol eten op oudejaarsavond?

Advertenties

De SP had over thuiszorg echt helemaal gelijk

Weet je. Eigenlijk wilde ik weer eens een keer iets over nieuwe apparaatje schrijven. Dit blog moet wel gevarieerd blijven. Dat probeer ik wel, want persoonlijk houd ik niet zo van eenzijdig. Liefst zou ik hebben dat jij niet weet wat zometeen te verwachten. Maar da’s een stuk lastiger uit te voeren dan te bedenken.

Vandaag echter toch even een oprisping van chagrijn. Over de thuiszorg.

Mijn moeder is oud: boven de 90 (ook oude dames zijn gevoelig voor ‘de juiste leeftijd’). Maar ze woont nog zelfstandig. Dat is het dan ook wel. Want na een beroerte is een helft van haar lichaam zodanig verzwakt dat lopen steeds slepender wordt en het omhoog houden van een theekop al een hele opgave. Ze kan ook veel nadenken, want het geheugen laat steeds meer steken vallen waardoor soms dingen iedere twee, drie minuten nieuw lijken te zijn. Maar ze is er nog wel.

Het zal duidelijk zijn dat er enige hulp nodig is. Een traplift brengt haar op en neer van en naar de eerste verdieping. Met altijd als commentaar: “Het gaat wel langzaam, zeg”. En dat dus al minstens vijf jaar. En er komt iedere dag zorg van de thuiszorg en eens per week een huishoudelijke hulp via de thuiszorg.

En eigenlijk is die huishoudelijke hulp van enorm groot belang voor haar; zelfs in verhouding tot haar eigen kinderen. Want alhoewel wel allemaal veel doen, is het erg prettig dat er iemand is die een hele dág blijft. En vooral iemand met wie ze dan een beetje kan beppen. Doordat de relatie andersoortig is, is het voor de huishoudelijke hulp ook net makkelijker. Net. Niet veel. Want na al die jaren is er echt wel een vertrouwensbasis ontstaan. En dat is zó belangrijk voor oude mensen: dat ze, ook als ze dingen gaan vergeten, kunnen vertróuwen op de mensen die in huis komen.

Vertrouwen. Dat woord is waar alles om draait.

Als je steeds slechter ter been wordt, als je motoriek achteruit gaat, als je geheugen af en toe niets tevoorschijn tovert; dan neemt je vertrouwen af. Eerst in je eigen kunnen. Dat kan nogal vervelend uitpakken. Dan worden mensen achterdochtig. Want toegeven dat je aftakelt; wat zou jij doen? En op het moment dat je afhankelijk wordt van anderen, worden zij deel van jouw lichaam, jouw leven. En dus moet je daarop kunnen vertrouwen. Want als je je eigen lichaam (en geest) niet meer kunt vertrouwen… welke basis voor leven heb je dan nog?

Als compensatie voor die wegvallende functionaliteit van het lichaam hebben we vanalles. Zoals gezegd een traplift voor de trap. Als die werkt, gaat dat best goed. Maar als er een hapering is in de werking, dan zou je snelle reactie verwachten. Nou, reken daar niet al te zeer op. De leverancier reageert ongetwijfeld zo snel als mogelijk. Maar een wachttijd van één of meer dagen zit er wel in.

Ook leuk: ze heeft een centraal alarm. Zo’n sieraad-achtig ding – welke idioot dat definieerde als sieraad, is me een raadsel – dat feitelijk een eenknopsalarm is. De beoogde werking is dat, als je die alarmklok induwt, er wordt gebeld naar vooraf aangegeven personen: eerst de buren, dan kinderen die wat verder weg wonen en als dat alles niet werkt de centrale zelf. Je betaalt er voor. Uit het hoofd weet ik de bedragen niet. Maar tussen de €10 en €15 per maand.
Dan is het leuk als het systeem een paar maanden terug wordt vervangen door een nieuwer, beter. En de monteur terloops vaststelt dat het oude apparaat het al jaren niet meer doet.

Maaltijden is ook zoiets. Koken levert een risico op van brand en ander onheil. Het gasfornuis wordt sporadisch gebruikt. Maar er is sinds járen iets handigs op de markt dat in bijna alle huishoudens is te vinden: de magnetron. En er zijn maaltijddiensten die magnetronmaaltijden bezorgen. Naast de handel die de standaardsupermarkten ermee drijven. De keuze aan maaltijden is vrij redelijk. De kwaliteit (zout en zo) is een ander verhaal.
Wat blijkt: de thuiszorgmedewerksters kunnen de maaltijden niet opwarmen met de magnetron die er is. Akkoord, het is een twaalf jaar oude. Maar voor rechttoe rechtaan opwarmen nog redelijk geschikt. Mits je je hersens gebruikt en de tijd neemt. En dat lukt de dames dus niet.
Want er moet een nieuwe magnetron komen. Geregeld blijkt het niet te lukken het eten op te warmen. Dan schijn je bijvoorbeeld te kunnen horen “Mevrouw, ik ga weg, hoor. Het duurt me veel te lang om het eten op te warmen”.
Volgens mij ben je dan een randdebielen. Sowieso is een magnetron niet zó ingewikkeld. Maar iemand achterlaten zonder (verwarmd) eten terwijl je zórgverlener bent…. Hoe dom kun je zijn.

Het lijkt er op dat we een groot onheil afroepen over de mensen die van de thuiszorg afhankelijk zijn. De zorg wordt steeds meer ‘geleverd’ door mensen die of niet kunnen communiceren of waarvan je aan hun zorgvuldigheid moet twijfelen. Want dat is niet strikt tijdprotocollen volgen, maar adequaat reageren op zorgvragen. En dat kunnen ze steeds minder. Want het niveau zakt. Lullig om vast te stellen. Maar het ís wel zo.

En dan komt er een dag voor Kerstmis de brief dat de thuiszorgorganisatie overgaat op ‘zelfsturende teams’. O ja, en dat de enige echt heel erg goed functionerende medewerker, de huishoudelijke hulp, wordt vervangen door een zorgmedewerkster met gemengde taak. Wéér een vandering. Wéér een experiment met oude mensen. Wéér een verslechtering, want de zorgmedewerksters hebben de afgelopen jaren ruim voldoende aangetoond in de huishoudelijke zorg geen knip voor de neus waard te zijn. Als je na maanden niet eens een magnetron aan de praat krijgt…

In het jaarlijks ‘tevredenheidsonderzoek’ zijn door ons dus alleen maar heel lage cijfers uitgedeeld. En het is heel wrang, zuur en onterecht dat er geen aparte vragen waren over de huishoudelijk hulp. Want die had gegarandeerd in de achten en negens gescoord. Maar die moet weg.

O, en de thuiszorgorganisatie had dat aan háár nog niet meegedeeld. Zij wist van niets toen we haar daarnaar vroegen. Ongelooflijke bewijzen van mismanagement en onkunde. Naast onmenselijkheid.