Neuroten: dát zijn we inmiddels

Sombere gedachten schijn je te kunnen verdrijven door te bewegen. In mijn omgeving raadt iedereen me dat aan, ook de huisarts (alhoewel die nu is gaan twijfelen of het echt tijdelijk is. Ik krijg nu ook een beetje medicijn bij wijze van test). Ik neem dat advies ter harte, maar vul het wel in op mijn manier, rekening houdend met m’n leeftijd (ahum). Ik wandel zo’n drie, vier keer per week een uur. Stevig doorstappend; zoals de huisarts zei.

De afgelopen week heb ik een paar keer verzuimd. Voor een deel omdat de nieuwe pillen me moe maken, maar vooral omdat er veel regen dreigde. Het is altijd handig vooraf even op Buienradar te kijken wat je wellicht te wachten staat. Moet er regenuitrusting mee? Of redden we het zonder? Verleden week voorspelde Buienradar stevige buien en dus nam ik die ontsnappingsroute: ik wandelde niet.

En de buien kwamen niet.

Vanmiddag heb ik weer een uur gelopen. Volgens Buienradar zou het droog blijven. En, afgezien van een piepklein, ienemienerig buitje, is dat ook uitgekomen. Het voor de zekerheid meegenomen regenjack heb ik het grootste deel van de tijd niet nodig gehad.

De vraag die zich de afgelopen jaren steeds meer opdringt bij mij, is hoe ver wij eigenlijk zijn afgegleden van het omgaan met onzekerheid. Niet dat ik dat kan, hoor. Integendeel, wellicht. Maar onzekerheid is wel een belangrijke motivator voor verandering, voor aanpassing. Zoals verveling functioneel tot nadenken en (soms) nieuwe inzichten leidt, en verdwalen en spelen tot nieuwe perspectieven en ontdekkingen.

En allemaal is het ‘ondoelmatig’ tijdgebruik.

Ondoelmatigheid is iets wat we tegenwoordig zoveel mogelijk proberen uit te bannen. ‘Tijd is geld’ en dus moet de tijd zo efficiënt mogelijk worden gebruikt. Dat betekent dat aan onzekerheidsreductie grote waarde wordt toegekend. Bedrijfswetenschappers doen in essentie niet veel anders dan zoeken naar maximaal presterende productieprocessen.

We zijn dat allemaal vanzelfsprekend gaan vinden. Het stereotypische ‘de brug stond open’ dat scholieren vroeger nog konden gebruiken, wordt niet meer geaccepteerd. Ondanks een dichtslibbende vervoersinfrastructuur die geregeld te maken heeft met ‘infarcten’, proberen we met sluwe en ingenieuze meetinstrumenten te bepalen welke route de voordeligste is. Want stilstaan en tijd verliezen is zowat het ergste wat kan gebeuren…. uit het gezichtspunt van doelmatigheid.

Wat we verloren, is echter iets heel anders. Als dramaturg zou je er iets van kunnen maken als ‘menselijkheid’. In mijn beleving dreigt dat ook wel, maar is het zo te zwaar aangezet. Wat we wel verliezen, zijn al die momenten waarop we ontspannen, denken en even onszelf zijn.

Wat we hebben gekregen, is een verzameling neuroten die ‘meten is weten’d door de wereld gaan, denkend daarmee in control te zijn. Ga maar na hoeveel we op apparaten zijn gaan vertrouwen om ons te leiden en te adviseren. De kolenkachel, of daarvoor de openhaard, werd een gaskachel en als onderdeel van een centrale verwarming wordt die nu gestuurd door een computer . De auto waarin je rijdt, kent ook tal van trucjes om verrassingen te voorkomen: piepjes als de veiligheidsriem niet is omgegespt, het dimlicht nog brandt of de deur niet goed is gesloten, zijn nog de eenvoudigste. Via allerlei apparaten zijn weervooruitzichten (niet meer: -voorspellingen!) te raadplegen: tot op plaatselijk niveau, en desgewenst met waarschuwingen per telefoon.

Van control freaks is bekend dat zij een ideale voedingsbodem vormen voor burn out. Een te grote geneigdheid tot het beheersen van het leven blijkt te stuiten op het leven zelf: dat is niet helemaal stuurbaar. ‘Onverwacht’, ‘onvermoed’ en ‘ongewis’ horen daar bij, of we willen of niet.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s